Selecteer een pagina

 

Over twee dagen is het Pasen in Rusland. De datum van het Russisch Orthodoxe Pasen en van het Rooms Katholieke Pasen vallen niet samen. Als er al een scheiding tussen godsdienstovertuigingen plaatsvindt, dan moet het goed gebeuren, zal men gedacht hebben. Alle Christelijke feestdagen in Rusland vallen 10 tot 14 dagen later dan die in Nederland. Zo kan het zijn, dat ik in Sint-Petersburg op stap ben, zwoegend door de spits, terwijl men in Nederland aan een uitgebreide kerstmaaltijd zit. Maar die kerstmaaltijd heb ik dan nog tegoed, en wel begin januari. Daarna een kleine week later: de jaarwisseling. Praktisch draait de Russische kalender synchroon met die in Nederland. Religieus lopen ze achter.

We zijn in de supermarkt, om inkopen te doen. Ook in Rusland wordt Pasen gevierd met eieren, al dan niet geverfd. Het zijn symbolen van de vruchtbaarheid. Dat houden we erin. Ook wordt er in die tijd Paasbrood verkocht, een beetje zoetig brood met gekleurd suikerstrooisel erop. Verbaasd ben ik -want ik heb even niet opgelet- als mijn vrouw thuis een doos met eieren tevoorschijn haalt, die me te plat lijkt voor kippeneieren. Ik vraag of hier de kuikens al eieren leggen, maar het antwoord is eenvoudig: ik heb hier te maken met kwarteleitjes. De doos wordt geopend. Ik zie allemaal kleine bruine gevlekte eitjes in de op maat gemaakte doos. “Gaan we die eten met Pasen?” Het antwoord is bevestigend. Ik moet even slikken. Kippeneieren, daar ben ik aan gewend, maar deze schattige lieve vogeleitjes? Ik voel me een beetje een kindermoordenaar.

“Hoe smaken ze?”. “Hetzelfde als kippeneieren, maar nog iets lekkerder”. Dat “iets lekkerder” blijft hangen. Ik zal het komende zondag wel zien. Ik besef, dat ik in een land dat zich inmiddels qua producten volledig op Europa richt, toch nog producten tegenkom, die typisch Russisch blijven. Om er eens één te noemen: kwast. In twee literflessen te koop. Een drank met een zoetige smaak. Lijkt wat op oud bruin bier. Wordt nog door veel Russische mannen gedronken, tijdens het werk. Misschien om de zin in alcohol te compenseren. Ik ken het bijvoorbeeld ook uit oude Russische films over het platteland: in de brandende hitte wordt het koren van het veld gehaald. Tijdens de pauzes eet men brood en drinkt men kwast. Af en toe zingt de groep landarbeiders liederen van een heroïsch Rusland. Het zal wel door de kwast komen.

De volgende dag loop ik langs een kleine kerk. Voor de ingang staat een grote rij. Het is wat je bij ons ‘Stille Zaterdag’ noemt. Volwassenen en kinderen dragen manden met eieren en Paasbrood. Ineens ontstaat er beroering in de mensenmassa. De priester met z’n assistenten komen naar buiten. Hij heeft een water kwast in zijn hand, die hij af en toe in een schaal (gewijd) water doopt. Het water wordt met krachtige bewegingen over de meegebrachte etenswaren gesprenkeld. Als men vindt, dat de mand voldoende water (zegeningen) ontvangen heeft, vertrekt men. Een vruchtbaar jaar, in alle opzichten, is gegarandeerd.

De Paasdag opent met: “de Heer is waarlijk opgestaan”. Dat hoor je gaande de dag meer. Zelfs vreemden zeggen het af en toe tegen elkaar. De Pasen thuis is gezellig. De dag start met een feestelijk ontbijt. Gekookte kwarteleitjes, stokbrood met roomboter en rode kaviaar (de echte zwarte, van de steur is onbetaalbaar), blini (dunne pannenkoekjes) met jam of hartig. Koffie, thee. De kwarteleitjes smaken prima. Net iets lekkerder dan kippeneieren. Ze zijn dan ook biologisch. In het wild gevangen.